Met twee woorden spreken
juni 2011 Dat er de komende jaren bespaard moet worden of minstens zuinig moet worden omgesprongen met de overheidsmiddelen, daar zijn we ons allen meer en meer van bewust. We moeten natuurlijk altijd ‘met twee woorden spreken’, want niet elk zogenaamd besparingsidee leidt tot een effectieve besparing! Neem nu de ideeën rond de werkloosheid. Sommigen stellen voor om de werkloosheidsuitkeringen te beperken in de tijd. De periode waarin men aanspraak maakt op werkloosheidsuitkering, zou afhangen van het aantal jaren dat men daarvoor heeft gewerkt. Als de werkloosheidsuitkering ‘stopt’, kan men zich wenden tot de sociale bijstand – het OCMW – dat dan een leefloon betaalt na onderzoek van de bestaansmiddelen. Alvorens deze voorstellen de wereld in te sturen, zou men beter eerst eens kijken naar sommige buurlanden, zoals Nederland. Daar is het recht op werkloosheidsuitkering beperkt, afhankelijk van het aantal gewerkte jaren, en hoe dan ook tot maximaal 38 maanden. Het gevolg hiervan is dat vele werklozen hun heil zoeken in de arbeidsongeschiktheid. Een fenomeen van communicerende vaten in de sociale zekerheid dus. Reeds meer dan tien jaar vecht Nederland met een enorm hoog aantal arbeidsongeschikten. Wie als werknemer ziek valt, wordt tot 104 weken met loon doorbetaald door de werkgever, tenzij hij geen werkgever meer heeft die het loon moet doorbetalen. In dat geval betaalt de ziektewet een uitkering, eveneens tot maximaal 104 weken. Daarna valt de werknemer terug op een definitieve arbeidsongeschiktheidsuitkering, die tot de leeftijd van 65 jaar kan doorlopen. Eigenlijk worden de werkloosheidsproblemen in Nederland doorgeschoven naar de werkgevers en de arbeidsongeschiktheidsverzekering. Die evolutie wordt in de hand gewerkt door de soepele toegang tot het Nederlandse systeem van arbeidsongeschiktheid. Hetzelfde fenomeen stellen we vast in Groot-Brittannië, waar de striktere regels inzake de werkloosheidsuitkeringen in grote mate gecompenseerd worden door een verhoging van het aantal arbeidsongeschikte en invalide mensen. Het is dus belangrijk om bij de hervorming van onze sociale zekerheid ook eens naar de ervaringen van onze buurlanden te kijken. Onze werkloosheidsuitkeringen zijn in vergelijking met deze landen eerder aan de lage kant, maar worden uitgekeerd zolang men onvrijwillig werkloos is. De rechtvaardiging van ons systeem zit in het woord ‘onvrijwillig’. Marc Justaert
Voorzitter CM
