Hoofdpijn
Wat?
Hoofdpijn is één van de meest voorkomende gezondheidsklachten. Ze komt voor in vele gedaanten en kent vele varianten. Omdat ook de oorzaak heel verschillend kan zijn, is het niet altijd eenvoudig om een correcte diagnose te stellen.
Top >
Oorzaken
De oorzaak van hoofdpijn is niet altijd te vinden in het hoofd zelf. De kwaal heeft vaak een signaalfunctie, waarmee het lichaam aangeeft dat er elders iets mis gaat. Hoewel er meestal niets ernstigs aan de hand is, kan de pijn echter ook duiden op een serieuze aandoening.
Er zijn heel wat verschillende soorten hoofdpijn. Al naargelang de oorzaak worden ze onderverdeeld in twee grote groepen.
- Hoofdpijn zonder specifieke oorzaak
Hieronder vallen spanningshoofdpijn, migraine en clusterhoofdpijn.
- Hoofdpijn met een specifieke oorzaak
- Ziekten zoals:
- griep;
- bepaalde kwalen aan ogen, neus, bijholten, oren, tanden, kaakgewricht en bloedvaten;
- een gezwel in de hersenen;
- halsartrose.
- Andere factoren zoals:
- een hoofdtrauma;
- het gebruik van bepaalde geneesmiddelen;
- contact met toxische stoffen;
- een verblijf op grote hoogte;
- vermoeidheid.
Top >
Naar de arts?
Omdat hoofdpijn vrij veel voorkomt, zien veel mensen dit als een gewone klacht waarmee ze niet naar de arts gaan. Toch kunt u beter wel uw arts raadplegen als de hoofdpijn:
- gepaard gaat met andere symptomen, zoals hevige koorts, nekpijn, gedragsverandering, gezichtsstoornissen, braken, bewustzijnsvermindering;
- voor het eerst optreedt op middelbare leeftijd;
- hevig is, plotseling opkomt bij lichamelijke inspanning en niet binnen een paar minuten spontaan verdwijnt;
- gepaard gaat met slaperigheid, verwardheid of geheugenverlies;
- uw arbeids- of schoolprestaties, uw gezinsleven of sociale leven ernstig schaadt;
- plotseling optreedt na een ongeval;
- met eenvoudige pijnstillers na één dag niet verbetert;
- gedurende een langere periode meer dan tweemaal per week optreedt in de vorm van spanningshoofdpijn waarbij zelfzorg niet helpt.
Ook als kinderen hevige hoofdpijn hebben, is een bezoek aan de huisarts aangewezen.
Top >
Diagnose
Een goede omschrijving van de pijn, de uitlokkende factoren en de eventuele voortekenen van een pijnaanval geven uw arts de mogelijkheid het soort hoofdpijn te bepalen. Onderstaande vragen kunnen een hulpmiddel zijn om het gesprek met uw arts goed voor te bereiden.
- Hoe lang duurt de pijn? Is deze blijvend? Is de pijn voortdurend aanwezig tot deze volledig verdwijnt?
- Treedt de hoofdpijn op met aanvallen die een duidelijk begin en einde kennen ? Komt de pijn op een vast tijdstip en bijna dagelijks?
- Is het een kloppende pijn, in het ritme van uw hartslag?
- Vormt de hoofdpijn een band rond het hoofd of is het een vage pijn? Beperkt de pijn zich tot één kant van het hoofd of tot een bepaalde plaats?
- Moet u door de pijn bepaalde activiteiten laten? Welke?
- Verergert de pijn tijdens fysieke inspanningen?
- Zijn er factoren die de pijn uitlokken: tegenslag, emotie, wijziging in het dagelijkse leven, verandering van slaapritme, bepaalde voedingsmiddelen (chocolade, kaas, alcohol, wijn, zuurkool), menstruatie, anticonceptiepil?
- Neemt u bepaalde geneesmiddelen of pijnstillers?
- Krijgt u hoofdpijn bij fel licht of lawaai?
- Zijn er voortekenen voor een aanval: gezichtsstoornissen (lichtflitsen, wazigheid), prikkelend of verdovend gevoel in de ledematen?
- Gaat de hoofdpijn gepaard met andere symptomen (misselijkheid, braken)?
Wanneer u vaak hoofdpijn hebt, is het aangeraden om een ‘hoofdpijndagboek’ bij te houden. Het is een handig instrument om meer inzicht te krijgen in de aandoening en deze efficiënt aan te pakken.
Top >
Behandeling en zelfzorg
Als een specifieke aandoening de basis vormt van de hoofdpijn, zal uw arts deze onderliggende oorzaak aanpakken.
Wordt er geen directe aanleiding gevonden, is het belangrijk om in te spelen op de uitlokkende factoren en er een gezonde levensstijl op na te houden.
- Leefstijl
- Op basis van uw hoofdpijndagboek kan blijken dat een – al dan niet ingrijpende – aanpassing van uw levenswijze raadzaam is. Dit is onder meer het geval als de hoofdpijn wordt uitgelokt door:
- een sterke prikkeling van de zintuigen (lawaai, beeldschermen, te fel licht);
- een verkeerde houding;
- een ongezond of veranderend leefpatroon (eten of slapenop onregelmatige tijdstippen, vermageringskuur);
- bepaalde geneesmiddelen (slaapmiddelen, anticonceptiepil, antibiotica);
- voedingsstoffen.
- In sommige situaties is het veranderen van de leefstijl echter niet zo eenvoudig. Vooral als stress de oorzaak is, bestaan er geen simpele oplossingen. Heel wat factoren die spanningen veroorzaken, hebt u immers niet in de hand en kunt u niet zomaar veranderen. Soms kan deskundige hulp nodig zijn om stress aan te pakken of om ermee om te leren gaan.
- Pijnstillers
- Pijnstillende geneesmiddelen kunnen de hoofdpijn tijdelijk verlichten, maar bestrijden de oorzaak ervan niet.
- De eerste keuze bij het bestrijden van pijn in het kader van zelfzorg gaat uit naar paracetamol, omdat die de minste bijwerkingen geeft en de prijs-kwaliteitverhouding interessant is.
- Overmatig gebruik van pijnstillers kan de hoofdpijn verergeren en zelfs opwekken. Als u de hoofdpijn gaat bestrijden met dezelfde pillen die ze veroorzaken, komt u al snel in een vicieuze cirkel terecht. Neem daarom nooit dagelijks pijnstillers en beperk het gebruik tot maximaal veertien dagen per maand.
- Lees altijd eerst de bijsluiter. Daarin staat bijvoorbeeld of het product ook bij maagkwalen of bij gelijktijdig gebruik van bloedverdunners veilig is. U leest ook met welke bijwerkingen u eventueel rekening moet houden en of voor bejaarden en ondervoede personen de dosis verlaagd dient te worden.
- Zaak is om de remedie niet erger te maken dan de kwaal.
Top >
Bron
'Zal ik de dokter bellen? Medisch ABC voor het hele gezin’, dokter Michiel Callens, uitgeverij Lannoo, 2009, 319 pagina’s.
Top >