Werking van een vaccin
Vaccinatie kan sommige infectieziekten, veroorzaakt door een virus of bacterie, voorkomen omdat het lichaam gestimuleerd wordt antistoffen aan te maken tegen een bepaalde ziektekiem.
Samenstelling
- Vaccins zijn gemaakt van verzwakte of dode ziektekiemen, onderdelen van de ziektekiem of stoffen die door ziektekiemen geproduceerd worden.
- Daarnaast worden vaak één of meerdere hulpstoffen toegevoegd. Soms is dat een bewaarmiddel dat de houdbaarheid van het vaccin garandeert. In andere gevallen is het een middel om de afweerreactie te versterken, bv. aluminiumsulfaat of aluminiumhydroxide. Bij kinderen is de afweerreactie van nature namelijk niet altijd sterk genoeg om voldoende afweer op te bouwen.
- Ten slotte kunnen ook (sporen van) stoffen aanwezig zijn die tijdens het productieproces gebruikt werden, bv. antibiotica die tijdens de productie van virusvaccins worden gebruikt of formaldehyde waarmee difterie- en tetanusgif onschadelijk wordt gemaakt. In vaccins waarvan het virus op kippeneieren wordt gekweekt zoals het gele koortsvaccin en het vaccin tegen het influenza- of griepvirus kan kippenei-eiwit voorkomen.
Top >
Werking
Als je een infectieziekte krijgt, maakt je lichaam spontaan afweerstoffen tegen de ziektekiem. Wanneer die je lichaam later opnieuw binnenkomt, word je niet meer ziek. Je lichaam heeft namelijk weerstand tegen de ziekte opgebouwd.
Een vaccin werkt op dezelfde manier. Het bevat verzwakte of dode ziektekiemen, onderdelen van de ziektekiem of stoffen die door ziektekiemen worden geproduceerd. Nadat je het vaccin kreeg toegediend, maakt je lichaam afweerstoffen aan tegen de ziektekiem. Je bent beschermd tegen de ziekte zonder dat je de echte ziekte hebt moeten doormaken.
Top >
Mogelijke nevenwerkingen
- Vaccins vallen onder de wet- en regelgeving voor geneesmiddelen. Ze moeten dus voldoen aan strenge internationale eisen voor kwaliteit en veiligheid.
- De eventuele bijwerkingen staan niet in verhouding tot de ernst van de ziekte waartegen je wordt ingeënt. Van het vaccin zelf word je hooguit een beetje ziek. Dat is een logische reactie omdat een lichaamsvreemde stof in het lichaam wordt binnengebracht met de bedoeling dat het lichaam ertegen reageert. Je maakt echter nooit de ziekte zelf door. Soms kun je wel last hebben van goedaardige nevenwerkingen zoals lichte koorts, pijn, roodheid of zwelling op de plaats van injectie. Kinderen kunnen een dag of iets langer hangerig zijn, minder goed drinken of eten en wat meer huilen en slapen dan normaal. Elk jaar worden in Vlaanderen ongeveer twee miljoen kinderen gevaccineerd en nog nooit is één van hen als gevolg van de vaccinatie overleden.
- Net als bij het gebruik van geneesmiddelen reageren sommige mensen heftiger dan normaal op een vaccinatie. Het is geen reden om geen volgende vaccinatie meer te geven. Meld dat aan de arts of verpleegkundige. Die kan dan beslissen of een nieuwe vaccinatie beter nog even wordt uitgesteld en kan onmiddellijk ingrijpen als je bij een nieuwe vaccinatie opnieuw heftig reageert. Het komt echter slechts heel zelden voor dat je om medische redenen niet gevaccineerd mag worden.
- Heftige en ongewone reacties kunnen door artsen of verpleegkundigen gemeld worden bij de bevoegde instanties die op basis daarvan het nodige onderzoek kunnen verrichten.
Top >
Brochure
Bestel de brochure 'Hoe gezond zijn vaccins?'.
Top >
