Kleine aanpassingen, groot verschil: de kracht van ergotherapie
Wat als gewone dingen plots niet meer vlot gaan? In bad gaan, je jas aantrekken of de microgolf bedienen? Ergotherapeuten helpen je om zo zelfstandig mogelijk thuis te blijven wonen. CM-ergotherapeuten Lien Hofmans, Jessica Snyers en Karolien Vermaelen werken elke dag aan die missie.
- Ergotherapeuten kijken met een unieke bril
‘Wij kijken met een ergobril,’ zegt Jessica. ‘Dat betekent dat we de mens als geheel bekijken. We kijken naar de persoon, de omgeving en naar wat iemand doet in het dagelijks leven. Wat is belangrijk voor die persoon en wat wil die graag blijven doen? Dat maakt onze aanpak anders dan die van andere zorgverleners.’
Lien vult aan: ‘Een kinesitherapeut bekijkt bijvoorbeeld welke spieren sterker moeten worden. Wij kijken verder. Waarvoor heeft die persoon die spieren nodig? Kan die zich wassen, aankleden, koken? We trekken het naar het dagelijkse leven.’
Een voorbeeld? Karolien vertelt over een cliënt met dementie: ‘Er wordt vaak gezegd: gebruik een weekkalender, dat helpt. Maar wij gaan verder: weet die persoon welke dag? Moeten we een klok bij hangen? Wat moet er precies op de planning staan? We leggen uit waarom het hulpmiddel gebruikt moet worden en zorgen ervoor dat het effectief gebruikt kan worden.’
- De kracht van ergotherapie zit in kleine dingen
Soms zijn kleine dingen genoeg om een groot verschil te maken. ‘Ik hielp eens een slechtziende vrouw,’ vertelt Lien. ‘Ze kon haar microgolf niet meer gebruiken. Maar door een paar gekleurde stickers te kleven, wist ze weer tot waar ze de knop moest draaien. Zo kon ze zelf haar eten opwarmen. Dat gaf haar zelfstandigheid en vertrouwen terug.’
‘We kijken ook naar de dingen die cliënten al in huis hebben liggen.’ Jessica herinnert zich iemand met verminderde motoriek: ‘Die kreeg zijn rits niet meer open of dicht. Met een grote veiligheidsspeld aan de rits had hij plots weer voldoende grip. Zo’n eenvoudige oplossing maakt iemands leven echt makkelijker.’
Ook energiemanagement is een belangrijk thema. Karolien: ‘Een man met kanker had al jaren dezelfde routine: opstaan, douchen, ontbijten en gaan werken. Maar hij was elke ochtend al uitgeput aan de ontbijttafel . We hebben samen zijn dagindeling aangepast. Eerst ontbijten, da even rusten, en pas daarna douchen. Zo startte hij zijn dag met meer energie. Kleine veranderingen kunnen echt veel doen.’
‘De kracht van ergotherapie zit niet alleen in hulpmiddelen,’ zegt Lien. ‘Ook in kleine tips en inzichten kunnen een groot verschil maken.’
- De ergotherapeut is een meerwaarde om langer thuis te blijven wonen
Iedereen wil graag zo lang mogelijk thuis blijven wonen. Ergotherapeuten spelen daar een belangrijke rol in. ‘Wij komen op huisbezoek,’ zegt Lien. ‘We bekijken hun leefomgeving en zoeken samen oplossingen om die veilig en comfortabel te maken.’
Naast huisbezoeken geven de ergotherapeuten van CM ook vormingen. ‘We willen mensen bewust maken van wat ze nu al kunnen doen om hun woning veilig te maken,’ zegt Lien. ‘Bijvoorbeeld over valpreventie of dementievriendelijk wonen.’
Jessica vult aan: ‘Sommige mensen bouwen of verbouwen en denken al na over later: hoe maak ik mijn woning toegankelijk? Wij kijken mee naar de plannen en geven advies.’En dat loont, zegt Karolien: ‘Je ziet vaak dat er bij cliënten of mantelzorgers een lampje gaat branden. Ze begrijpen beter waarom iets moeilijk gaat, of dat ze iets niet fout deden. Dat geeft zelfvertrouwen en rust.’
De kracht van ergotherapie zit niet alleen in hulpmiddelen, ook in kleine tips en inzichten kunnen een groot verschil maken
Lien
We zijn een goed bewaard geheim. Maar we verdienen het om meer in de kijker te staan
Jessica
- Een CM-ergotherapeut doet meer dan advies geven
Veel mensen denken dat een ergotherapeut alleen advies geeft over hulpmiddelen, maar dat klopt niet. ‘Wij geven niet alleen de tools,’ legt Karolien uit. ‘We leren ook hoe je ze gebruikt. En we bekijken welke andere handelingen moeilijk gaan. We leggen ook uit waarom veranderingen nodig zijn. Dat helpt de cliënt en zijn omgeving om ze te aanvaarden.’
Ergotherapeuten werken ook nauw samen met mantelzorgers. ‘Die zijn vaak de spil in de zorg,’ zegt Lien. ‘We leren hen veilige technieken aan en geven uitleg over hulpmiddelen. We werken ook samen met maatschappelijk werkers of thuiszorgdiensten die regelmatig langskomen om te zien welke hulp nog nodig is.’
Na elk huisbezoek krijgt de cliënt een verslag met de afspraken, adviezen en tips and tricks. ‘We bellen hen nadien ook nog eens op om te horen of alles lukt en of er nieuwe vragen zijn. Als het nodig is gaan we een tweede keer op huisbezoek,’ zegt Jessica. ‘Zo zorgen we dat niemand er alleen voor staat.’
- De ergotherapeut is een schakel in het multidisciplinair team
Binnen de eerstelijnszorg werken ergotherapeuten samen met andere zorgverleners. ‘We krijgen doorverwijzingen van huisartsen, ziekenhuizen en maatschappelijk werkers,’ vertelt Jessica. ‘En we koppelen altijd terug, met toestemming van de cliënt. Zo is iedereen op de hoogte.’
Karolien: ‘We werken allemaal samen aan één doel: de levenskwaliteit van de cliënt verbeteren. Soms zijn we de eerste die aan huis komen. Dan bekijken we welke andere hulp nog nodig is, bijvoorbeeld een kinesitherapeut of thuisverpleging. Als iedereen samenwerkt, lukt het beter om iemand veilig thuis te laten wonen.’
Lien vult aan: ‘Soms wordt er een zorgoverleg georganiseerd met verschillende hulpverleners. Dan bekijken we samen wat nodig is om het thuis haalbaar te maken. Het is fijn dat we daarin mee onze stem hebben.’
Nog te weinig gekend
Hoewel de impact van ergotherapie groot is, vinden veel mensen nog niet vanzelf de weg naar de dienst. ‘Meer mensen moeten weten wat onze meerwaarde is,’ zegt Karolien. ‘Binnen CM kunnen leden gratis bij ons terecht. Toch worden we vaak pas ingeschakeld als het al moeilijk loopt, terwijl we ook preventief of vroeger in het zorgtraject veel kunnen betekenen.’
Jessica besluit: ‘We zijn een goed bewaard geheim. Maar we verdienen het om meer in de kijker te staan.’
Wil je weten wat een ergotherapeut voor jou kan betekenen?
Ga naar www.cm.be/ergobegeleiding-en-woonadvies of neem contact op met de Zorglijn van CM via www.cm.be/zorglijn.
Deze webinars mag je niet missen
- Wie zal er morgen voor mij zorgen? De webinar op 25 november leert je welke mogelijkheden er zijn om langer thuis te wonen.
- Veilig en zelfstandig thuis blijven wonen. De webinar op 6 november geeft een virtuele rondleiding door een veilige thuisomgeving.