Stop Darmkanker! Doe de test!

‘Het slechte nieuws is dat er in ons land nog altijd te veel mensen darmkanker krijgen. Het goede nieuws is dat met tijdige opsporing en preventie een groot deel van deze nieuwe gevallen kunnen voorkomen of vroeg behandeld worden.’ Dr. Luc Colemont en Prof. Dr. Dominique Vandijck van Stop Darmkanker spreken met één stem over darmkanker en het bevolkingsonderzoek van de Vlaamse overheid.

Tekst: Philip Hoorne

Beeld: Patsie Borgers

Leestijd: 2 min

06/03/2026

Darmkanker: ontstaan, risicofactoren en symptomen

‘Bijna in alle gevallen begint darmkanker als een goedaardige poliep aan de binnenkant van de dikke darm. Zo’n poliep heeft acht tot tien jaar nodig om kwaadaardig te worden. Niet elke poliep wordt kanker, maar elke darmkanker ontstaat wel uit een poliep.’

‘De risicofactoren voor darmkanker zijn overgewicht, roken, weinig lichaamsbeweging, overmatig alcoholgebruik en ongezonde voeding. Beschermende factoren zijn regelmatige lichaamsbeweging – vijf keer per week dertig minuten – en een gezonde, evenwichtige voeding. De laatste jaren blijkt dat ook voldoende slaap en verminderen van stress belangrijk zijn.’ 

‘Darmkanker geeft in de beginfase weinig of geen klachten. Wanneer symptomen optreden, gaat het vaak al om een meer gevorderde ziekte. Alarmsignalen zijn onder meer rood bloedverlies bij het toiletbezoek, aanhoudende buikpijn of krampen, een verandering in het stoelgangpatroon, valse aandrang, bloedarmoede of ijzertekort, en aanhoudende vermoeidheid ondanks voldoende rust. Als klachten vier tot zes weken aanhouden, is het nodig om een arts te raadplegen.’

‘Wordt darmkanker pas ontdekt nadat de tumor door de darmwand en naar de lymfeklieren of organen zoals de lever of longen is uitgezaaid, dan wordt de behandeling ingrijpender en de kans op genezing kleiner. Dat heeft niet alleen gevolgen voor de levenskwaliteit van de patiënt, maar het kost ook veel meer als samenleving.’

Darmkanker: minder zeldzaam dan je denkt
Elke dag 21 nieuwe gevallen
Elke dag 7 overlijdens
Na longkanker de meest dodelijke kanker
+/- 90 % van de patiënten is > 50 jaar, maar steeds meer jongere patiënten worden getroffen

Geef darmkanker geen kans: DOE DE TEST!

‘Het bevolkingsonderzoek van de Vlaamse overheid, voor personen van 50 tot 74 jaar, bestaat uit een gratis stoelgangtest, waarvan het resultaat je binnen de tien dagen wordt meegedeeld. We mogen de 74-plussers niet uit het oog verliezen, want één derde van de darmkankers komt voor bij die groep. De laatste jaren zien we wereldwijd een toename van jongere patiënten. De vzw Stop Darmkanker pleit daarom voor een bevolkingsonderzoek vanaf 45 jaar. Wie niet tot de huidige leeftijdsgroep van het bevolkingsonderzoek behoort, kan een zelftest kopen bij de apotheker of enkele supermarktketens.’ 

‘Een afwijkende test toont aan dat er bloed in de stoelgang aanwezig is dat je met het blote oog niet kan zien, maar zegt niets over de oorzaak. Alleen een coloscopie, dat is een kijkonderzoek van de darmen, kan dat uitklaren. Is er sprake van darmkanker, dan biedt de ontdekking in een vroeg stadium de grootste kans op genezing. Tijdens een coloscopie, die niet pijnlijk is en vaak onder een lichte verdoving gebeurt, kunnen poliepen meestal snel en eenvoudig verwijderd worden. Helaas laat bijna één op de vijf mensen met een afwijkend resultaat geen coloscopie uitvoeren, wat heel onverstandig is natuurlijk.’ 

‘Wie in de voorbije tien jaar een coloscopie heeft ondergaan, krijgt geen uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek.’ 

Bevolkingsonderzoek: groot succes, maar het kan nog beter
In 10 jaar tijd 30 % minder mensen met darmkanker dankzij het bevolkingsonderzoek
Bij de doelgroep (50-74 jaar) 42 % minder
In 2024 nam slechts 48 % van de doelgroep deel. Streefdoel is 60 %