Slaap: waarom rust niet altijd vanzelf komt

Pin je niet vast op die magische 8 uur die overal opduikt. Dat is een gemiddelde, geen norm. Sommige mensen functioneren perfect op 6,5 uur. Anderen hebben 9 uur slaap nodig om fris te blijven. Wist je trouwens dat je genen in grote mate bepalen hoeveel slaap je nodig hebt? 
Onthoud vooral dat het niet alleen gaat om hoeveel je slaapt, maar ook om hoe je slaapt. Wie 8  uur slaapt maar voortdurend wakker wordt, kan zich minder uitgerust voelen dan iemand die 6 uur diep en ononderbroken slaapt.

Slaaptraining is niet alleen voor baby’s. Ook volwassenen kunnen er baat bij hebben. Bij een volwassen slaaptraining ligt de focus op regelmaat. Ga voor vaste bed- en wektijden en een rustige avondroutine. Bouw je dag af met een rustige activiteit zoals lezen en vermijd schermen in het uur voor je gaat slapen. Stop met plafondstaren. Lig je ’s nachts langer dan een kwartier wakker, sta op, doe een saaie activiteit tot je weer slaperig wordt en ga dan terug naar bed. Je brein moet opnieuw leren dat je bed bedoeld is om te slapen en niet om wakker te liggen. Slaaptraining vraagt tijd, maar veel mensen merken na enkele weken al verbetering.

Veel mensen slapen te weinig tijdens de week. Je staat vroeg op en ’s avonds ga je laat naar bed. Slaap je minder, dan bouw je een soort slaapschuld op. Die schuld kan je proberen ‘in te halen’ door langer te slapen, maar lang uitslapen kan je ritme verstoren waardoor je biologische klok in de war raakt. Het is beter om elke dag rond dezelfde tijd naar bed te gaan en rond dezelfde tijd op te staan. Ja, ook in het weekend.

Een dutje is geen vervanging voor een goede nachtrust. Doe het dan ook alleen als je het nodig hebt. Bijvoorbeeld na een slechte nacht of tijdens een middagdip. Een powernap kan je concentratie verbeteren, maar dut nooit langer dan 20 minuten. Anders kom je in een diepe slaap en voel je je nadien zelfs vermoeider dan voor je dut. Je zet dus best een wekker of timer. Merk je dat een dutje je ’s avonds wakker houdt of je ritme verstoort? Dan doe je het beter niet om een vicieuze cirkel te vermijden.

Meer dan je denkt. Goed slapen begint al overdag. Licht heeft bijvoorbeeld een grote invloed op je biologische klok. Krijg je overdag voldoende daglicht, dan weet je lichaam wanneer het wakker moet zijn en wanneer het tijd is om te slapen. Beweeg je in de loop van de dag regelmatig, dan val je meestal ook makkelijker in slaap. Ook wat je eet en drinkt speelt een rol. Vermijd koffie en cola in de namiddag en avond, want cafeïne kan je slaap tot uren later verstoren. Eet je nog kort voor het slapengaan, dan blijft je spijsvertering actief en is inslapen lastiger. En alcohol lijkt misschien te helpen bij het in slaap vallen, maar je slaapt net minder diep en onrustiger.